Kula Nebojša

Kula Nebojša

Iz ovog objekta ne možete izaći ravnodušni. Spoj istorijskog i savremenog, daje mu vanvremensku dimenziju koja izaziva kako vizuelni tako i emotivno snažan doživljaj.

Kulu Nebojšu moramo posmatrati kao deo kompleksa Beogradske tvrđave.


U pitanju je spomenik od izuzetnog kulturnog, istorijskog, i umetničkog začaja. Nalazi se u Donjem gradu na ulazu u nekadašnje Dunavsko pristanište. Tvrđava je imala strateško odbrambeni položaj i bila je uporište Huna, Rimljana, Avara, Slovena, Ugara, Turaka... Srednjovekovnoj tvrđavi despot Stefan Lazarević početkom 15. veka daje oblik građevine sa razvijenim gornjim i donjim gradom, dvorcem, istočnim i zapadnim predgrađem.



Despotov dvorac u Gornjem gradu imao je kulu Nebojšu, visoku 40 metara, koja je služila za poslednju odbranu stanovništva. Po ugledu na ovu kulu koja je razorena 1490. godine, u Donjem gradu, koji je osmišljen kao odbrambeni sistem, izgrađena je nova Kula Nebojša 1460. godine.



Podignuta na starom Dunavskom pristaništu, Kula je bila fortifikacijska građevina. Osmougaone osnove, visoka 22 metra, sa pet etaža imala je otvore za topove na svakom spratu. Menjala je svoju namenu po potrebi osvajača tokom vekova i od kraja 17. veka postaje turska tamnica. Bila je rušena i građena ponovo više puta.



Konzervacija i revitalizacija objekta počela je 2009. godine. Republički zavod za zaštitu spomenika kulture dobro je proučio istorijske izvore da bi mogao da počne sa radovima. Sanirane su fasada i unatrašnjost da bi postala muzejski objekat. Oživljena, dobila je savremenu funkciju, a da pri tome nije izgubila svoju autentičnost i prepoznatljivost.



Sastoji se od pristupnog platoa, velikog prijemnog hola i četiri tematska nivoa. Prijemnii nivo je posvećen žrtvama tamnice. Među njima su bili Riga od Fere, veliki grčki revolucionar, pisac i pesnik, koji je u ovoj tamnici zadavljen 1798.  godine, Jevrem Obrenović, brat Miloša Obrenovića, prvi gradonačelnik Beograda, koji je kasnije pušten, zatim mitropolit Metodije koji je ubijen 1800. godine.

Prvi nivo je memorijal Rige od Fere, drugi je posvećen Prvom srpskom ustanku i njegovim akterima a treći Srbiji kao novooslobođenoj evropskoj državi.



Sve četiri spratne platforme povezane su drvenim stepeništem. Izloženi materijal ima audio - vizuelnih elemenata i multimedijalnu koncepciju.



Koncept izložbe pripremio je tim stručnjaka iz Istorijskog muzeja Srbije. Kroz ceo kompleks se prolazi lako i jednostavno, sadržaj materijala je vešto predstavljen, nenametljivo i jasno.



Sve nivoe prati dramatičan kolorit kojim su osvetljene izložbene prostorije, što izaziva  potresna osećanja.

Cela muzeološka postavka je sugestivna i dirljiva.

Za revitalizaciju objekta korišćeni su savremeni građevinski materijali, beton u svom najjednostavnijem i prepoznatljivom obliku, bez plastičnih elemenata sa čistom i jasnom formom.



U neposrednoj blizini radi se na realizaciji još jednog prostora u bedemu uz Kulu Nebojšu, koji će imati multifunkcionalnu namenu.Tu će se nalaziti centar za održavanje skupova, predstava, izložbi.



Arh. Dejan Miljković, Jovan Mitrović i Branko Pavić rade na ovom fleksibilnom prostoru velikom oko 650 kvadratnih metara. Realizaciju celog projekta pored Arhitektonskog fakulteta u Beogradu, Republičkog zavoda za zaštitu spomenika, Arheološkog instituta SANU, Javnog preduzeća ''Beogradska tvrđava'' Istorijskog muzeja Srbije, pomogla je i Republika Grčka.



Pripremila: Višnja Jovanović

Profil

Morate se ulogovati da biste poslali poruku
Uloguj se | Registruj se

Tip of the day

"Simplicity is the ultimate sophistication"
 

Leonardo da Vinciviše
Mouse Eye Tracking by PicNet Software Development Services